Америкийн Чихрийн шижингийн нийгэмлэг (ADA) нь дэлхийн хэмжээнд чихрийн шижин өвчнийг судлах, эмчлэх чиглэлээр тэргүүлэгч нөлөө бүхий байгууллага юм. Гэвч тус байгууллага саяхан улс төрийн маргаантай холбоотой шийдвэр гаргаж, олон нийтийн болон шинжлэх ухааны салбарынхны эсэргүүцэлтэй тулгарлаа.
Хэргийн эхлэл нь тус нийгэмлэгтэй хамтран ажилладаг зарим нэр хүндтэй эрдэмтэд АНУ-ын ерөнхийлөгч асан Дональд Трампын эрүүл мэндийн бодлого болон түүний улс төрийн үйл ажиллагааг шүүмжилсэнтэй холбоотой. Үүний хариуд ADA-ийн удирдлага эдгээр эрдэмтдийг байгууллагын үйл ажиллагаанаас түдгэлзүүлж, халах хүртэл арга хэмжээ авсан байна. Энэхүү үйлдэл нь шинжлэх ухааны салбарт чөлөөт үзэл бодлоо илэрхийлэх эрхийг боомилсон явдал хэмээн хүчтэй шүүмжлэгдсэн юм.
Хэрэг явдал гарсны дараах хэдэн өдрийн турш ADA-ийн удирдлагууд өөрсдийн шийдвэрийг зөвтгөж, байр сууриа хамгаалж байсан ч олон нийтийн зүгээс ирэх дарамт болон нэр хүндийн уналт нь тэднийг бодлоо өөрчлөхөд хүргэв. Эцэст нь тус нийгэмлэг албан ёсоор мэдэгдэл гаргаж, эрдэмтдийг ажлаас нь чөлөөлсөн шийдвэр нь алдаатай байсныг хүлээн зөвшөөрч, уучлалт гуйсан байна.
Шинжээчдийн үзэж байгаагаар, энэхүү үйл явдал нь анагаах ухаан, шинжлэх ухааны байгууллагууд улс төрийн маргаанаас хэрхэн ангид байх, мөн эрдэмтдийн үзэл бодлоо илэрхийлэх эрх чөлөөг хэрхэн хамгаалах вэ гэдэг томоохон асуудлыг хөндлөө. ADA-ийн энэхүү уучлалт нь тус байгууллагын нэр хүндийг сэргээхэд тус болох эсэх нь тодорхойгүй байгаа бөгөөд олон хүн энэ явдлыг институцийн хэт улс төржилтөд өртсөний тод жишээ гэж үзэж байна.
Эрдэмтдийн хувьд шинжлэх ухааны үнэн бодит байдлыг улс төрийн явцуу эрх ашгаас дээгүүр тавих ёстой гэсэн байр суурийг салбарынхан илэрхийлсээр байна.
