Дорнын гүн ухааны хамгийн нууцлаг, эртний судар болох «И Чин» буюу «Өөрчлөлтийн ном»-ыг өрнөдийн ертөнцөд таниулахад сэтгэл судлалын салбарын нэрт эрдэмтэн Карл Юнг үнэлж баршгүй хувь нэмэр оруулсан гэж үздэг. Тэрээр уг судартай гүнзгий танилцаж, өөрийн сэтгэл зүйн онолдоо ашиглан, дэлхий дахинд түгээхэд ихээхэн хүчин чармайлт гаргасан билээ. Юнг энэхүү судар нь хүний далд ухамсар болон ертөнцийн үйл явцыг холбох гүүр гэж үздэг байв.
Гэвч сүүлийн үеийн судлаачид Юнгийн энэхүү хандлагад шүүмжлэлтэй хандах болжээ. SCMP сайтад нийтлэгдсэн мэдээлэлд дурдсанаар, Карл Юнг болон түүний дотны найз, уг судартыг герман хэл рүү анх орчуулсан Ричард Вильгельм нар «И Чин»-ийг өрнөдийн сэтгэлгээний хүрээнд хэтэрхий баригдмал байдлаар тайлбарласан байж болзошгүй гэж үзэж байна. Юнг өөрөө «И Чин»-ийн жинхэнэ хятад сүнсийг өрнөдийн хүн ойлгоход маш хүндрэлтэй гэж үздэг байсан нь өөрөө том алдаа байсан байж магадгүй юм.
Шүүмжлэгчдийн үзэж байгаагаар, Юнг уг судартыг зөвхөн сэтгэл зүйн феномен буюу «синхронити» (учир шалтгаангүйгээр давхцах үйл явдал)-ийн үүднээс тайлбарласан нь түүний жинхэнэ философийн үндсийг бүдгэрүүлсэн байна. Өөрөөр хэлбэл, «И Чин» нь зөвхөн хүмүүний дотоод ертөнцийн толь биш, харин хятадын соёл, нийгэм, байгалийн хуулийн цогц ойлголт байтал, өрнөдийн сэтгэл судлаачид үүнийг зөвхөн өөрсдийн онолдоо тааруулан «орчуулсан» гэх дүгнэлтэд хүрээд байна.
Энэхүү маргаан нь эртний бичвэрүүдийг орчуулах, тайлбарлахдаа тухайн соёлын онцлогийг хэрхэн хадгалах вэ гэдэг чухал асуудлыг хөндөж байна. Юнгийн нөлөөгөөр «И Чин»-ийг уншиж буй олон сая хүн өнөөдөр уг судартыг өрнөдийн линзээр харж байгаа нь түүний жинхэнэ утга санааг гээгдүүлж байж болох юм. Та бүхний хувьд эртний судар бичгүүдийг судлахдаа өөрийн соёлын өнцгөөс хандах нь зөв үү, эсвэл тухайн соёлынхоо гүн рүү нь орох ёстой юу?
