Хүйтэн дайны үед улс орон бүр өөрийн гэсэн баатарлаг эсвэл нууцлаг түүхийг бүтээдэг байв. Үүний нэгэн адил Румын улсад Зөвлөлтийн танкийг хайлуулж чадах хүчин чадалтай лазер зэвсэг байсан гэх яриа олон жилийн турш ам дамжин яригджээ.
Домог хэрхэн эхлэв?
Энэхүү түүх 1968 онд Варшавын гэрээний орнууд Чехословакт цөмрөн орсны дараах хурцадмал байдлын үеэс эхлэлтэй. Румыны удирдагч Николае Чаушескуд Их Британийн Гадаад хэргийн яамнаас тус улс нь дараагийн бай болж болзошгүй гэсэн анхааруулга ирсэн гэх мэдээлэл тархжээ. Үүний улмаас Румыны тал Зөвлөлтийн хил рүү цэргээ илгээхдээ энгийн зэвсгээс гадна нууцлаг лазер төхөөрөмжүүдийг авч явсан гэж яригддаг. Домогт өгүүлснээр, Зөвлөлтийн танкнууд ойртох үед Румыны цэргүүд лазер туяаг чиглүүлж, улмаар танкийн ган бүрхүүл хайлж, лав мэт урссанаар Зөвлөлтийн арми довтолгоогоо зогсоосон гэдэг.
Баримт ба бодит байдал
Харамсалтай нь, энэхүү түүх нь батлагдсан баримтгүй, ердөө л домог байх магадлал өндөр юм. Тухайн үед Румын улс лазерын судалгаагаар тэргүүлэгчдийн нэг байсан нь үнэн. Тухайлбал, физикч Ион Агэрбичану 1962 онд хийн лазерыг бүтээж байв. Гэвч 1968 онд байлдааны талбарт ашиглахуйц ийм төрлийн зэвсэгтэй байсан гэх ямар ч бүртгэл, нотолгоо, гэрч байдаггүй.
Тухайн үед АНУ болон Зөвлөлт Холбоот Улсын лазер зэвсгийн судалгаа хүртэл зөвхөн лабораторийн түвшинд л явагдаж байсан юм. Үнэн хэрэгтээ Зөвлөлтийн цэргүүд Румыны хил рүү довтлоогүй бөгөөд энэхүү "супер зэвсэг"-ийн тухай яриа нь Чаушескугийн улс төрийн байр суурийг бэхжүүлэхэд ашиглагдсан байж болох юм. Тэрээр Чехословакийн эсрэг хийсэн түрэмгийллийг эсэргүүцсэн нь Румыныг Зөвлөлтийн нөлөөнөөс ангид, бие даасан улс гэдгийг харуулах гэсэн тооцоотой алхам байсан гэж тагнуулын байгууллагууд үздэг. Ийнхүү жижиг улс их гүрнийг лазер зэвсгээр сөрөн зогссон гэх домог нь тухайн үеийн улс төрийн нөхцөл байдалд төгс зохицсон түүх болон үлджээ.
