Бидний тархи хэрхэн ажиллаж, бие махбодын үйл хөдлөлийг хэрхэн удирддаг вэ? Энэхүү асуултын хариуг олохоор эрдэм шинжилгээний байгууллагууд олон арван жилийн турш жимсний ялааг ашиглан судалгаа хийсээр ирсэн. Гэвч сүүлийн үед тархи судлалын салбарт томоохон өөрчлөлт гарч, судлаачид илүү дэвшилтэт, тодорхой үр дүн өгөхүйц шинэ арга барилыг сонгох боллоо.
Дэлхийн тэргүүлэх тархи судлалын төвүүд одоо судалгааныхаа гол объектоор “Zebrafish” буюу бие нь тунгалаг харагддаг жижиг загасыг сонгож байна. Энэхүү загас нь шинжлэх ухааны ертөнцөд жинхэнэ хувьсгал авчирч байгаа юм. Учир нь тэдний бие тунгалаг байдаг тул микроскопоор харахад дотор эрхтэн, тэр дундаа тархины үйл ажиллагааг шууд ажиглах боломжтой байдаг. Энэ нь эрдэмтдэд амьд организмын тархи хэрхэн дохио дамжуулж, зан төлөвт нь хэрхэн нөлөөлж байгааг яг тухайн агшинд нь харах боломжийг олгож байна.
Жимсний ялааны тархи нь хэтэрхий жижиг бөгөөд бүтцийн хувьд хүн болон бусад хөхтөн амьтдаас ихээхэн ялгаатай байдаг. Харин энэхүү тунгалаг загас нь илүү төвөгтэй мэдрэлийн системтэй тул хүний тархины үйл ажиллагааг ойлгоход илүү дөхөм, үнэн зөв мэдээллийг өгдөг гэж судлаачид үзэж байна. Энэхүү судалгааны гол зорилго нь тархины өвчин эмгэг, мэдрэлийн системтэй холбоотой асуудлуудыг илүү гүнзгий ойлгож, эмчилгээний шинэ арга замыг нээхэд оршино.
Тархи судлаачдын үзэж байгаагаар, бид тархины нууцыг бүрэн тайлж чадвал сэтгэцийн эрүүл мэндийн асуудлууд болон Альцгеймер зэрэг хүнд өвчнийг эмчлэхэд томоохон алхам хийх боломжтой болно. Одоогоор энэхүү арга нь зөвхөн судалгааны шатандаа байгаа ч, шинжлэх ухааны ертөнцөд хүлээлт маш өндөр байна. Хэрэв энэ туршилт амжилттай болбол бидний тархины тухай ойлголт ирэх арван жилд эрс өөрчлөгдөх нь гарцаагүй юм.