Залуучуудын дунд ажлын байрны сонголт, карьерын төлөвлөлт нь үргэлж чухал сэдэв байдаг. Бидний олонх нь шинэ ажилд орохдоо тухайн компанийн соёл, удирдлагын хэв маяг, дотоод харилцааг бүрэн ойлгож чаддаггүйгээс болж бэрхшээлтэй тулгарах нь бий.
Их Британийн нэр хүндтэй The Economist сэтгүүл саяхан “Дараагийн ажил олгогчоо ойлгоход юу унших вэ?” гэсэн нэгэн сонирхолтой нийтлэлийг гаргажээ. Энэхүү нийтлэлд орчин үеийн ажлын байрны орчинг, ялангуяа том байгууллагуудын дотоод үйл явц, эрх мэдлийн харилцааг ойлгоход туслах уран зохиолын бүтээлүүдийг санал болгосон нь олны анхаарлыг татаж байна.
Уг нийтлэлд Франц Кафкагийн “Шүүх ажиллагаа” (The Trial) болон Жорж Орвэллийн “1984” зэрэг сонгодог бүтээлүүдийг онцолжээ. Кафкагийн “Шүүх ажиллагаа” роман нь хувь хүнийг залхаан цээрлүүлдэг, ойлгомжгүй, хүнд сурталтай тогтолцооны тухай өгүүлдэг. Энэ нь орчин үеийн зарим том корпорацын хүнд суртал, шийдвэр гаргах үйл явц дахь үл ойлголцолтой төстэй байж болохыг зохиогчид дурдсан байна.
Харин Орвэллийн “1984” роман нь хяналт, эрх мэдэл, хувь хүний эрх чөлөөний хязгаарлалтын тухай өгүүлдэг. Энэ нь зарим компаниудын ажилчдад тавьдаг хэт их хяналт, хувийн амьдралд нь хөндлөнгөөс оролцох хандлагыг нэвт харуулахтай адил гэж үзжээ. Мөн энэ хоёр номоос гадна зарим түүхэн болон орчин үеийн зохиолчдын бүтээлүүдийг ч дурдсан байна.
Эдгээр номууд нь ажил олгогч компанийн соёл, удирдлагын хэв маягийг урьдчилан таамаглахад туслахгүй ч, ажлын байран дээр учирч болзошгүй бэрхшээл, эрх мэдлийн харилцаа, системийн сул талуудыг илүү гүн гүнзгий ойлгоход чухал нөлөөтэй юм. Ялангуяа карьераа дөнгөж эхэлж буй залууст ажлын орчныг илүү өргөн хүрээнд харах, сорилтуудад бэлдэхэд тустай байж болох юм.
Хэдийгээр эдгээр нь уран зохиолын бүтээлүүд ч гэлээ, хүний мөн чанар, нийгмийн тогтолцооны тухай гүн гүнзгий тусгал нь ажлын байрны орчинд ч хамаатай байж болно гэсэн санааг The Economist дэвшүүлсэн нь сонирхолтой. Дараагийн ажилд орохдоо зөвхөн гэрээгээ уншаад зогсохгүй, эдгээр зохиолуудыг ч мөн уншиж үзэх нь таныг илүү бэлтгэлтэй болгож магадгүй юм.