Сүүлийн хоёр жилийн турш технологийн салбарыг бүхэлд нь доргиосон хиймэл оюун ухааны (AI) “алтны эрэл” дуусах шатандаа орж байна. OpenAI, Google, Microsoft зэрэг салбарын аваргууд илүү хүчирхэг, илүү том загваруудыг бүтээх гэж “токен”-ы уралдаан буюу тооцооллын хүчин чадлыг хэтрүүлэн ашиглах замаар өрсөлдөж байсан бол одоо энэ хандлага өөрчлөгдөж эхэллээ.

“The Economist” сэтгүүлийн мэдээлснээр, компаниуд хиймэл оюун ухааны хөгжүүлэлтэд зарцуулж буй асар их хөрөнгө оруулалтынхаа үр ашгийг эргэн харах цаг болжээ. AI загваруудыг сургах, ажиллуулахад шаардагдах цахилгаан эрчим хүч болон серверийн зардал нь хүлээгдэж байснаас давж гарсан нь бизнесийн тогтвортой байдалд сөргөөр нөлөөлж байна. Өөрөөр хэлбэл, зүгээр л том загвар бүтээх нь хангалтгүй болж, тэрхүү загвар нь хэрхэн бодит орлого авчрах вэ гэдэг асуулт гол цэгт тавигдаж байна.

Одоогийн байдлаар технологийн компаниуд “илүү том, илүү их” гэсэн стратегиасаа татгалзаж, “илүү ухаалаг, илүү хямд” гэсэн зарчим руу шилжиж байна. Тухайлбал, илүү жижиг, тусгай зориулалтын загваруудыг бүтээх, тооцооллын үр ашгийг нэмэгдүүлэх замаар зардлаа хянах оролдлогууд эрчимжиж байна. Энэ нь хөрөнгө оруулагчдын зүгээс AI төслүүдэд тавьж буй хяналт чангарч байгаатай шууд холбоотой юм.

Энэхүү өөрчлөлт нь хиймэл оюун ухааны хөгжил зогсоно гэсэн үг биш, харин салбар нь илүү боловсорч, хөөсөнцөр хөрөнгө оруулалтаас бодит эдийн засгийн үр ашиг руу чиглэж буйн шинж юм. Залуу бизнес эрхлэгчид болон технологи сонирхогчдын хувьд энэ нь хиймэл оюун ухааныг зөвхөн “моод” гэж харахаа больж, түүнийг хэрхэн бизнесийн бодит асуудлыг шийдвэрлэхэд ашиглах вэ гэдэгт анхаарах ёстойг сануулж байна.

Дэлхийн зах зээлд өрнөж буй энэхүү “зардал танах” үйл явц нь Монголын технологийн салбарынханд ч сургамжтай. Бид хиймэл оюун ухааныг даган дуурайх биш, харин өөрсдийн нөөц бололцоонд суурилсан, үр ашигтай шийдлүүдийг эрэлхийлэх нь цаг үеэ олсон алхам болох нь дамжиггүй.